Beyne elektrik akımıyla uyarıcı göndermek hafızayı iyileştirebilir

Kaynak, Getty Images

42 dakika ilkin

Bilim adamları, beyne zararsız elektrik dalgalarının gönderilmesinin bir ay süresince hafızanın güçlendirilmesine destek olabileceğini keşfetti.

Meydana getirilen bilimsel araştırma kapsamında, gönüllü iştirakçilerin hem daha kısa süreli hafızayı gösteren “emek verme” belleği hem de uzun soluklu hafızalarına yönelik testler yapılmış oldu. Bunun sonucu araştırmaya katılanların kelime ezberleme oyunlarında daha yüksek performans gösterdiği tespit edildi.

Bu sonuçların insanların gündelik yaşamı mevzusunda tam olarak ne anlama geldiği hemen hemen net olmasa da bu biçim yöntemlerin yaşı ileri olanların hafızalarındaki zayıflamanın hafifletilmesi, bazı hastalıkların tedavisi ve sınavlara daha rahat hazırlanılması şeklinde alanlarda kullanılabileceği belirtiliyor.

Boston Üniversitesi’nden Dr. Robert Reinhart, beyne uyarıcı gönderme tekniğini “beynin bazı bölümlerini izole etme ya da değiştirmekten tamamen değişik bir yaklaşım ve potansiyel tedavi şekillerinin doğmasına yol açan yepyeni bir alan” olarak tanımladı.

Araştırmaya katılanların başlarına üstünde elektrotlar bulunan bir başlık takıldı. Ondan sonra kontrollü bir halde insana hafifçe bir kaşıntı yada karıncalanma şeklinde bir his veren elektrik akımları verildi. Böylece beynin hedeflenen bölgelerinde beyin dalgalarının istenilen şekilde değiştirilmesi sağlandı.

Araştırmaya katılanlara üst üste dört gün 20’şer dakika uyarıcı verildi. Emekler süresince katılımcılardan kelime listeleri ezberlemeleri ve bir ay sonrasında listeleri ezbere söylemeleri istendi.

Dr. Reinhart, bu biçim bir tedavinin “minimum bir ay süresince belirli bellek iyileştirmelerine yol açabileceğini” aktardı.

Neticeleri Nature Neuroscience dergisinde piyasaya çıkan bu araştırmanın neticeleri, çalışmanın başlangıcında bellek oyunlarında en fazlaca zorluk çeken iştirakçilerin çalışmaların tamamlanmasının peşinden en yüksek performans gösterenler bulunduğunu ortaya koydu.

Bellek iyi mi çalışır?

Gönderilen elektrik sinyalleri, göndermiş olduğu bölgelerde beyin dalgası olarak malum beynin emek verme ritmini değiştirdi.

Bilim adamları, dört doz olarak verilen uyarıcıların bu emek verme düzenini güçlendirdiğini ve bunun sonucunda da beynin bu duruma uyum sağlayarak kendini tekrardan düzenlemesiyle hafızada iyileşmeler görüldüğünü düşünüyor.

Dr. Reinhart, “Bu aslına bakarsak, kendi kendiyle konuşan ve elektriksel uyarıcılarla kendisiyle kontakt kuran beyninin kullandığı dile bağlanmak şeklinde bir durum” dedi.

Sadece, değişik bellek bölümlerini güçlendirmek için değişik uyarıcıların kullanılması gerekiyor:

  • Emek harcama hafızası, şu anla ilgili ve kısa vadeli. Ders esnasında not almak şeklinde, şu ana dair detayları topladığını yer. Bilhassa problem çözme ve karar verme süreçlerinde eleştiri rol oynuyor.
  • Bunun güçlendirilmesi için beynin ön kısmında yer edinen ön lobadüşük frekanslı uyarıcı gönderilmesi gerekiyor.
  • Uzun vadeli ise data bankası olarak işlev görüyor. Okulun ilk günü ya da düğün şeklinde vakalar burada depolanıyor.
  • Bu bölümün güçlendirilmesi için ise yan loba yüksek frekanslı uyarıcı verilmesi gerekiyor.
  • Çalışmanın başlangıcında verilen kelime listelerinin hatırlanması uzun vadeli hafızayı, bir ay sonrası hatırlanması ise emek verme hafızasını çalıştırıyor.

Çalışmaya katılan 150 kişinin de ağlık durumunun iyi olduğu, herhangi bir bilişsel sorunlarının olmadığı ve yaşlarının da 65 ile 88 içinde olduğu açıklandı.

Yaşla beraber insanoğlu daha unutkan hale gelebiliyor. Bununla beraber bu biçim bir uyarıcı tedavinin uygulanmasının kelime oyunlarının ötesinde, gerçek hayatta beynin yaşlanması karşısında ne kadar etkili olacağı hemen hemen bilinmiyor.

Alzheimer’s şeklinde bellek yitirilmesine neden olan rahatsızlıklar, beyin hücrelerinin ölmesinden kaynaklanıyor.

Bilim adamlarının, bu hızla gelişen teknolojinin halen canlı olan beyin hücrelerinin uyarılmasıyla Alzheimer’s, şizofreni ve obsesif kompülsif kişilik bozukluğu şeklinde hastalıkların tedavisinde kullanılıp kullanılamayacağında dair emek harcamaları devam ediyor.

İngiltere’de bulunan Alzheimer’s araştırma kuruluşu Alzheimer’s Research UK’in Araştırma Direktörü Dr. Susan Kohlhaas, “Beyne uyarıcı yollama tekniklerinin bellek kaybı yaşayan kişilere destek olma potansiyeli olup olmadığını bilmiyoruz. Sadece bu mevzuyla ilgili emek harcamalar sürüyor” dedi.

Şu aşamada belli hastalıklar için kullanılan değişik bir uyarıcı gönderme tekniği sadece araştırma laboratuvarlarında yapılabiliyor.

Bilim adamları bu tekniğin yaygın olarak kullanılması için daha zaman olduğu görüşünde.

Sadece araştırmacı Shrey Grover, ileride bu yöntemin bulmaca çözmek ya da Sudoku oynamak için şeklinde daha geleneksel yaklaşımlarla beraber kullanılabileceği mevzusunda iyimser.

Grover, “İnsanları bilişsel olarak besleyen her türlü çabanın pozitif neticeleri var. Araştırmaya mevzu olan bu yöntem bir ihtimal bigün halihazırda yapılmakta olanlara eklemlenebilir” dedi.

Yoruma kapalı.